TRENDEFRARPadişahlar Atlası · Osmanlı Eserleri

Narda Köprüsü

Eser · Köprü, Narda, XV. yüzyıl

Tür
Köprü
Yer
Yunanistan
Narda Köprüsü
Narda Köprüsü · Görsel: Wikimedia Commons (CC BY-SA 3.0, . The original uploader was Harrygouvas at Greek Wikipedia .)

Faik Paşa'nın köprüsü

Batı Yunanistan'da, Türk döneminde Narda adıyla anılan Arta kasabasından geçen Narda (Arakthos) çayı üzerindedir. Bölgenin fethinden kısa süre sonra, büyük ihtimalle Fatih Sultan Mehmed'in vezirlerinden Faik Paşa tarafından yaptırılmıştır. Faik Paşa'nın yakındaki İmaret köyünde kurduğu cami, han, hamam, imaret, medrese ve türbeden oluşan külliyenin bir parçası olmalıdır; paşanın vakfiyesi 1492–93 tarihlidir. Evliya Çelebi köprüyü “on üç gözlü Faik Paşa köprüsü” diye anar ve üzerinden iki arabanın yan yana geçebildiğini yazar.

A. K. Orlandos'un verdiği ölçülere göre köprü 142 m uzunluğunda ve 3,75 m genişliğindedir; dört büyük ve üç küçük gözü vardır. Yuvarlak kemerli köprüde en büyük göz ortada değil kenardadır; bu yüzden köprü bir yana doğru hafifçe yükselip birden dik bir eğimle karaya iner. Orlandos köprünün aslının Roma dönemine ait olduğunu ileri sürmüştür. Temellerinde bir Roma köprüsünün kalıntıları bulunsa bile bugün ayakta duran yapı, Osmanlı döneminin Rumeli'de bıraktığı eserlerden biridir. Arta 1881'de Yunanistan'a bırakılmıştır.

Kaynaklarda köprü

Aşıkpaşazade, Fatih devri vezirlerinin hayır eserlerini sayarken Faik Paşa'nın Narda'da hayrat yapmaya niyetli olduğunu belirtir. Paşanın 1492–93 tarihli vakfiyesine 1501–1502'de bir zeyil eklenmiştir. Evliya Çelebi köprünün orta gözünün çok yüksek ve geniş olduğunu, yüksekliğinin 50 arşın, bir ucundan öbür ucuna uzunluğunun 800 adım tuttuğunu, dört gözünün yüzer adım genişlikte olduğunu yazar; altından akan Narda nehrinin Preveze körfezine döküldüğünü de ekler.

1897–1898 Türk-Yunan savaşı sırasında Narda ve çevresinin haritasını hazırlayan Binbaşı Halil İbrahim Efendi, haritada kasabanın, köprünün ve İmaret köyünün yerini göstermiştir. Onun notuna göre köprü, Yanya vilayetinin güneyi ile Batı Yunanistan arasındaki başlıca bağlantıyı sağlıyordu; Köprübaşı denilen yerde Faik Paşa'nın cami ve imareti bulunuyor, 1499–1500'de ölen paşanın kabri de caminin yanında yer alıyordu.

Ölçüler ve söylenceler

Orlandos'un “küçük göz” dediği açıklıklar, ayakların mahmuzları ve sel yaranları üstündeki gözlerdir. Evliya Çelebi orta gözün yüksek olduğunu yazdığı halde bugün en büyük göz kenardadır; madde yazarı Semavi Eyice, köprünün kısa tarafının eskiden daha uzun olup olmadığı araştırılırsa bu konunun aydınlanabileceğini belirtir.

Orlandos'un aktardığı, köprüyü XVII. yüzyıl başlarında Gianni Thiakogianni adlı birinin Cezayir korsanlarından alınan zeytinyağı küplerinde bulunan altınlarla yaptırdığı yolundaki söylentinin sonradan uydurulduğu belirtilir. Köprü Balkan folklorunda önemli bir yer tutar. Arta, 1878 Berlin Antlaşması'nın 24. maddesiyle Yunanistan'a bırakılan topraklar arasında kalmış, 6 Temmuz 1881'de resmen boşaltılarak teslim edilmiştir.

Kaynak: TDV İslâm Ansiklopedisi, “ARTA KÖPRÜSÜ” (Semavi Eyice)

İlgili padişahlar

Atıf: Padişahlar Atlası, “Narda Köprüsü · Osmanlı Eserleri”, https://padisahlaratlasi.com/eserler/narda-koprusu/ (son güncelleme 21 Kasım 2026). Düzeltmeler · Görsel kaynakları