TRENDEPadişahlar Atlası · Savaşlar ve antlaşmalar
İsyan · 1520
Yavuz Sultan Selim'e Mısır seferinde yardım eden eski Memlük emîri Canbirdi Gazâlî, 1518'de Şam beylerbeyi yapılmıştı. Kanûnî tahta çıktıktan iki ay geçmeden Memlük devletini yeniden kurmak amacıyla ayaklandı. Ferhad Paşa komutasındaki Osmanlı kuvvetleri 27 Ocak 1521'de Şam yakınlarında Mastaba'da ordusunu bozguna uğrattı; Canbirdi kaçarken öldürüldü ve kesik başı Ferhad Paşa'ya teslim edildi. Safevîlerin bu karışıklıktan yararlanma fırsatı da ortadan kalktı.
| Tarih | 1520 sonu – 27 Ocak 1521 |
|---|---|
| Yer | Şam (Suriye) |
| Sonuç | Mastaba'da yenildi ve kaçarken öldürüldü; Şam yeniden Osmanlı denetimine girdi |
| Taraflar | Osmanlı Devleti (I. Süleyman) | Canbirdi Gazâlî ve Memlük taraftarları |
|---|---|---|
| Komutanlar | Ferhad Paşa | Canbirdi Gazâlî |
I. Süleyman (1520–1566) döneminde gerçekleşti. I. Süleyman
Haritada I. Süleyman dönemini açAtlasın hesabına göre 1520 yılında Osmanlı toprakları yaklaşık 3.034.000 km² idi; I. Süleyman saltanatının başında 3.034.000 km², sonunda 5.127.000 km² ölçülür.
I. Süleyman (1520–1566) döneminde atlasa göre 20 bölge kazanıldı, 1 bölge kaybedildi.
Kazanılan bölgeler: Belgrad–Böğürdelen (1521), Rodos ve On İki Ada (1522), Doğu Slavonya ve Sirem (Ösek–Vukovar) (1526), Lika–Krbava (1527), Bağdat–Basra (1534), Azerbaycan–Şirvan–Revan (1534), Pojega (Orta Slavonya) (1537), Yemen–Asir (1538), ve 12 bölge daha.
Kaybedilen bölgeler: Azerbaycan–Şirvan–Revan (1555).
Kırk altı yıllık saltanatıyla en uzun süre hüküm süren padişah. Devleti askerî, hukukî ve kültürel zirvesine taşıdı; ama Şehzade Mustafa ve Bayezid'in öldürülmesi hanedan içi şiddetin en ağır örneğidir.
Alan değerleri, atlasın bölge verisinden hesaplanan kara alanıdır; ayrıntı için Yöntem ve kaynaklar.
Kaynak: TDV İslâm Ansiklopedisi, “Canbirdi Gazâlî”; metin atlas için yazılmıştır.