Çaldıran Muharebesi, Osmanlı padişahı I. Selim ile Safevi hükümdarı Şah İsmail arasında 23 Ağustos 1514'te, günümüzde İran sınırları içinde yer alan Maku şehri yakınlarındaki Çaldıran Ovası'nda yapılan meydan muharebesidir. Muharebe, Osmanlı imparatorluğu'nun kesin zaferiyle sonuçlanmıştır.
Olay hakkında
Tarih
23 Ağustos 1514
Yer
Çaldıran Ovası
Sonuç
Osmanlı zaferi · Anadolu’da Alevi–Sünni çatışması başladı. · Osmanlı padişahı I. Selim, “Yavuz” lakabıyla anılmaya başladı. · Safevî hükümdarı Şah İsmail, savaş alanından kolundan ve bacağından yaralı olarak ayrıldı. · Osmanlı, toprak bütünlüğünü korudu. · Anadolu’daki Şii sorunu geçici olarak çözüldü. · Safevîler’in Mısır’daki müttefiki Memlûkler ile bağlantısı kesildi.
Taraflar
Osmanlı İmparatorluğu
Safevîler Devleti
Komutanlar
I. Selim Hersekzade Ahmed Paşa Dukakinoğlu Ahmed Paşa Dükaginoğlu Ahmet Paşa Hadım Sinan Paşa Mustafa Paşa Zeynel Paşa Beylerbeyi Hasan Paşa Hasan Paşa Malkoçoğlu Turali Bey Malkoçoğlu Ali Bey
I. İsmail Abdülbaki Yezdi Hüseyin Bey Şamlı Saru Pira Ustaclu Durmuş Han Şamlu Nur Ali Halife Ustaclu Muhammed Han Seyyid Şerif al-Din Ali Şirazi Seyid Sadraddin
Güç
60.000 - 100.000
40.000 55.000 veya 80.000
Kayıplar
Ağır kayıplar 3.000 veya 40.000'e kadar
Ağır kayıplar 2.000 ile 5.000 veya 80.000'e kadar
Savaşın sonuçları
Anadolu'da Alevi-Sünni çatışması başladı.
Anadolu üzerindeki Şii sorunu geçici olarak çözüldü.
Günümüzdeki Kars ve Van hariç Doğu Anadolu'nın tamamına yakını Osmanlı denetimine girdi.
Safeviler'in, Mısır'daki müttefikleri olan Memlûkler ile bağlantısı kesildi.
Doğu Anadolu'daki aşiret ve beylikler, Osmanlı'ya bağlılıklarını bildirdiler. Bu savaşla beraber içine kapanık birine dönüşen Şah İsmail, tek hezimeti olan bu büyük yenilgiden sonra, 1524 yılında ölene dek başka bir savaş yapmadı.
Osmanlı toprak bütünlüğü korundu.
İpek Yolu'nun Van-Tebriz hattının denetimi Osmanlılar'ın eline geçti.
Tebriz gibi şehirlerde bulunan ünlü ilim insanları ve sanatçılar İstanbul'a getirildi.
I. Selim, sefere çıkarken Dulkadiroğulları Beyi Alaüddevle'ye, Osmanlı ordusuna katılması için çağrı yapmıştı. Ama Safeviler ve Memlükler ile ittifak yapan Alaüddevle, bunu reddetmişti. Bu yüzden I. Selim, sefer dönüşünde Dulkadiroğulları üzerine sefer yaptı ve Turnadağ Savaşı ile bu beyliğe son verdi. Böylece Anadolu'da siyasi birlik tam olarak sağlanmış oldu.
Çaldıran Zaferi'nden sonra, Erzincan ve Bayburt kesin olarak Osmanlı egemenliğine geçti. Kemah Kalesi alındı. 12 Haziran 1515'te kazanılan Turnadağ zaferiyle Dulkadiroğlu Beyliği'ne son verildi.Diyarbakır, Mardin ve Bitlis Osmanlı egemenliğine girdi. Böylece Anadolu'da Türk birliği sağlanmış oldu.
Atlas'ta bu olay
I. Selim (1512–1520) döneminde gerçekleşti. I. Selim