TRENDEFRARPadişahlar Atlası · Savaşlar ve antlaşmalar
Antlaşma · 1732
Patrona Halil İsyanı'ndan sonra İran'la mücadele tırmandı. TDV'nin Mahmud I maddesine göre şark seraskeri Bağdat Valisi Ahmed Paşa 15 Eylül 1731'de İranlıları yendi, Hekimoğlu Ali Paşa da Urmiye ve Tebriz'i aldı. 10 Ocak 1732'de Ahmed Paşa ile Muhammed Rıza Kulı arasında bir barış antlaşması imzalandı. Ancak I. Mahmud, Tebriz'in İran'a bırakılmasına karşı çıktı; barış taraftarı Sadrazam Topal Osman Paşa ile şeyhülislamı görevden aldı ve 6 Ekim 1733'te İran'a yeniden savaş ilan edildi. Kandehar'dan dönen Nâdir de antlaşmayı tanımadı.
| İmza tarihi | 10 Ocak 1732 |
|---|---|
| İmza yeri | Irak–İran cephesi |
| Taraflar | Osmanlı Devleti, Safevî Devleti |
I. Mahmud antlaşmayı onaylamadı; 1733'te savaş yeniden başladı.
I. Mahmud (1730–1754) döneminde gerçekleşti. I. Mahmud
Haritada I. Mahmud dönemini açAtlasın hesabına göre 1732 yılında Osmanlı toprakları yaklaşık 4.882.000 km² idi; I. Mahmud saltanatının başında 4.882.000 km², sonunda 4.753.000 km² ölçülür.
I. Mahmud (1730–1754) döneminde atlasa göre 2 bölge kazanıldı, 1 bölge kaybedildi.
Kazanılan bölgeler: Semendire–Şumadiya (1739), Belgrad–Böğürdelen (1739).
Kaybedilen bölgeler: Azerbaycan–Şirvan–Revan (1735).
Son büyük toprak kazancı onun döneminde elde edildi. Avrupa usulü askerî eğitimi getiren ilk padişah olması, Tanzimat'a kadar sürecek yenileşme çizgisinin başlangıcıdır.
Alan değerleri, atlasın bölge verisinden hesaplanan kara alanıdır; ayrıntı için Yöntem ve kaynaklar.
Kaynak: TDV İslâm Ansiklopedisi, “MAHMUD I”; metin atlas için yazılmıştır.
Atıf: Padişahlar Atlası, “Ahmed Paşa Antlaşması (1732): Maddeleri, Tarihi ve Sonucu”, https://padisahlaratlasi.com/olay/ahmed-pasa-antlasmasi-1732/ (son güncelleme 12 Kasım 2026). Düzeltmeler
Bu sayfadaki terimler: Sadrazam · Şeyhülislâm · Serasker