TRENDEPadişahlar Atlası · Savaşlar ve antlaşmalar
İsyan · 1607
Celâlî Karayazıcı ile birlikte affa uğradıktan sonra devlet hizmetine giren Kalenderoğlu Mehmed, kendisine vaat edilen sancak beyliği verilmeyince 1604'te isyan etti. Kuyucu Murad Paşa Canbolatoğlu üzerine giderken ona Ankara sancağını verdiyse de Kalenderoğlu şehre fiilen sahip olamayınca yeniden ayaklandı; Manisa ve çevresini nüfuzu altına aldı (1607). Kuyucu Murad Paşa, Göksun Boğazı'nı tutan Kalenderoğlu'nu yendi (9 Ağustos 1608). Adamlarının çoğunu kaybeden Kalenderoğlu, Bayburt yakınlarında bir kez daha yenildikten sonra İran'a kaçtı; bir daha haber alınamadı. Kuyucu'nun sert tedbirleriyle Celâlî baskısı Anadolu'da etkisini yitirdi.
| Tarih | 1604 – 9 Ağustos 1608 |
|---|---|
| Yer | Ankara, Manisa ve Batı Anadolu; Göksun Boğazı |
| Sonuç | Kuyucu Murad Paşa'ya Göksun Boğazı'nda yenildi (9 Ağustos 1608); Bayburt yakınlarında bir kez daha yenilip İran'a kaçtı |
| Taraflar | Osmanlı Devleti (I. Ahmed) | Celâlîler |
|---|---|---|
| Komutanlar | Kuyucu Murad Paşa | Kalenderoğlu Mehmed |
I. Ahmed (1603–1617) döneminde gerçekleşti. I. Ahmed
Atlasta bu yıl şu toprak değişimi kayıtlıdır:
Atlasın hesabına göre 1607 yılında Osmanlı toprakları yaklaşık 5.336.000 km² idi; I. Ahmed saltanatının başında 5.566.000 km², sonunda 5.306.000 km² ölçülür.
I. Ahmed (1603–1617) döneminde atlasa göre 0 bölge kazanıldı, 4 bölge kaybedildi.
Kaybedilen bölgeler: Azerbaycan–Şirvan–Revan (1607), Dağıstan–Derbent (1607), Doğu Gürcistan (Kartli ve Kaheti, Tiflis) (1607), Batı Gürcistan (Megrel–İmeret) (1612).
Kardeş katlini kaldırıp ekberiyeti getirmesi hanedanın en kalıcı hukukî değişikliğidir. Zitvatorok'ta Avusturya'yı denk saymak zorunda kalması ise Osmanlı'nın Avrupa karşısındaki üstünlüğünün bittiğinin ilk resmî kabulüdür.
Alan değerleri, atlasın bölge verisinden hesaplanan kara alanıdır; ayrıntı için Yöntem ve kaynaklar.
Kaynak: TDV İslâm Ansiklopedisi, “Kalenderoğlu Mehmed”; metin atlas için yazılmıştır.