TRENDEPadişahlar Atlası · Savaşlar ve antlaşmalar
İsyan · 1589
İran savaşının malî yükü piyasaları sarsmıştı; maaşlarının ayarı düşük (züyuf) akçeyle ödenmesine öfkelenen kapıkulu askerleri İstanbul'da ayaklanıp saraya yürüdü. Sorumlu tuttukları Rumeli Beylerbeyi Mehmed Paşa ile Başdefterdar Mahmud Efendi'nin başlarını istediler. Tereddüt eden III. Murad, Selânikî'nin kaydına göre tahttan indirilmekle tehdit edildi. Saray erkânının araya girmesiyle ikisi askere teslim edilip öldürüldü ve olay yatıştı (2 Nisan 1589). Ardından Sadrazam Siyavuş Paşa ve Şeyhülislam Abdülkadir Şeyhî Efendi de görevden alındı.
| Tarih | 2 Nisan 1589 |
|---|---|
| Yer | İstanbul |
| Sonuç | Askerin başını istediği Rumeli Beylerbeyi Mehmed Paşa ile Başdefterdar Mahmud Efendi öldürüldü; sadrazam ve şeyhülislam dahil yöneticiler azledildi |
| Taraflar | Saray ve hükümet (III. Murad) | Kapıkulu askerleri |
|---|---|---|
| Komutanlar | III. Murad |
III. Murad (1574–1595) döneminde gerçekleşti. III. Murad
Haritada III. Murad dönemini açAtlasın hesabına göre 1589 yılında Osmanlı toprakları yaklaşık 5.408.000 km² idi; III. Murad saltanatının başında 5.136.000 km², sonunda 5.558.000 km² ölçülür.
III. Murad (1574–1595) döneminde atlasa göre 6 bölge kazanıldı, 0 bölge kaybedildi.
Kazanılan bölgeler: Dağıstan–Derbent (1578), Kars–Ardahan–Artvin (1578), Batum (Acara) (1578), Doğu Gürcistan (Kartli ve Kaheti, Tiflis) (1578), Ahıska (Çıldır) (1578), Azerbaycan–Şirvan–Revan (1590).
Sınırlar onun döneminde tarihteki en geniş noktasına ulaştı, ama aynı yıllarda uzun savaşların maliyeti, paranın değer kaybı ve saray içi nüfuz kavgaları başladı. Zirve ile çözülmenin aynı döneme sığması saltanatının çelişkisidir.
Alan değerleri, atlasın bölge verisinden hesaplanan kara alanıdır; ayrıntı için Yöntem ve kaynaklar.
Kaynak: TDV İslâm Ansiklopedisi, “Murad III”; metin atlas için yazılmıştır.